Quản lý nhà nước bằng pháp luật vấn đề có tính phổ biến trong các Nhà nước. ở Việt Nam, trong những năm đổi mới, nhất là trong điều kiện toàn cầu hoá và chủ trương chủ động hội nhập quốc tế, bên cạnh các công cụ quản lý khác, pháp luật đã trở thành công cụ quản lý được Nhà nước quan tâm, coi trọng. Đảng và Nhà nước Việt Nam luôn khẳng định: “Quản lý đất nước bằng pháp luật, chứ không chỉ bằng đạo lý.”[17, tr.120].

Quản lý nhà nước bằng pháp luật là quản lý toàn diện mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Quản lý nhà nước bằng pháp luật, do vậy, bao gồm cả ba mặt quan hệ chặt chẽ với nhau là xây dựng pháp luật, thực hiện pháp luật và bảo vệ pháp luật. Vì Nhà nước là chủ thể công quyền thực hiện quản lý toàn diện các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội, nên trên từng lĩnh vực quản lý đều phải có pháp luật. Trên lĩnh vực hải quan, những năm qua QLNN bằng pháp luật đã không ngừng tăng cường góp phần quan trọng vào bảo hộ, thúc đẩy kinh tế trong nước phát triển, đẩy mạnh giao lưu và hợp tác quốc tế, bảo vệ lợi ích chủ quyền an ninh quốc gia. Hệ thống pháp luật về lĩnh vực hải quan đã ngày càng trở thành công cụ quan trọng của Nhà nước để điều chỉnh, quản lý trực tiếp các hoạt động kinh tế đối ngoại. Song, do tác động ảnh hưởng của nhiều nguyên nhân khách quan, chủ quan, pháp luật về lĩnh vực hải quan đã tồn tại không ít khiếm khuyết, bất cập, đòi hỏi phải khẩn trương xây dựng, hoàn thiện, đồng thời phải có các giải pháp tổ chức và bảo đảm thực hiện hiệu quả, kịp thời. Nói cách khác, yêu cầu khách quan tăng cường QLNN bằng pháp luật lĩnh vực hải quan trong giai đoạn hiện nay ở Việt Nam, đòi hỏi phải được chú trọng cả ba mặt xây dựng, kiện toàn hệ thống PLHQ, phải bảo đảm thực hiện trong thực tế pháp luật đó, đồng thời xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm PLHQ.

Kết cấu luận văn:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước bằng pháp luật lĩnh vực hải quan

Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước bằng pháp luật lĩnh vực hải quan

Chương 3: Yêu cầu khách quan, Quan điểm và giải pháp tăng cường quản lý nhà nước bằng pháp luật lĩnh vực hải quan giai đoạn hiện nay