Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

BẰNG PHÁP LUẬT LĨNH VỰC HẢI QUAN

1.1. Các khái niệm liên quan đến quản lý nhà nước bằng pháp luật lĩnh vực hải quan.

              Quản lý nhà nước bằng pháp luật lĩnh vực hải quan vừa liên quan đến những vấn đề lý luận cơ bản của khoa học pháp lý, vừa là lĩnh vực QLNN chuyên ngành - khoa học hải quan. Vì thế, nghiên cứu vấn đề tăng cường QLNN bằng pháp luật lĩnh vực hải quan, về lý luận phải làm rõ các khái niệm, phạm trù liên quan. Đó không chỉ là vấn đề nhận thức, mà còn có ý nghĩa phương pháp luận để nghiên cứu những đặc điểm, nội dung QLNN bằng pháp luật lĩnh vực hải quan, và đặc biệt là giúp cho việc đánh giá chính xác thực trạng, đề xuất và luận chứng được với tính thuyết phục của các giải pháp tăng cường lĩnh vực quản lý quan trọng này của Nhà nước.

1. 1. 1. Khái niệm quản lý nhà nước bằng pháp luật.

              Quản lý là một khái niệm được tiếp cận từ nhiều góc độ khác nhau. Theo sách “Gốc và Nghĩa từ Việt thông dụng”, quản lý là “trông nom, sửa sang, sắp đặt công việc”, trong đó “quản” là “coi sóc công việc”, “lý” là “sửa sang, sắp đặt công việc”[67, tr.695].

Theo quan niệm của điều khiển học, quản lý là “điều khiển, chỉ đạo một hệ thống hay mét quá trình, căn cứ vào những quy luật, định luật hay nguyên tắc tương ứng để cho hệ thống hay quá trình Êy vận động theo ý muốn của người quản lý nhằm đạt được những mục đích đã định trước”[82, tr.7].

Các Mác nhà sáng lập chủ nghĩa xã hội khoa học - khi nghiên cứu những vấn đề tổ chức quản lý xã hội, trước hết là quản lý lao động, đã chỉ rõ:

Tất cả mọi lao động xã hội trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên quy mô tương đối lớn, thì Ýt nhiều cũng cần đến mét sù