Những hình ảnh phổ biến nhất về lịch sử sinh thái và kinh tế ChamPa có thể hình dung ra như sau: Thiếu những đồng bằng rộng lớn, do vậy thiếu luôn cả một nền nông nghiệp phát triển; là một cường cuốc biển yếu (không chỉ không thể sánh được với Campuchia và Việt Nam mà còn yếu và không phát triển bằng Srivijaya và Melaka) tồn tại chủ yếu nhờ vào việc bán ra những mặt hàng lâm sản nhưng với số lượng không lớn và ít hiệu quả, tuy vậy những cố gắng khá mạnh mẽ nhằm kiểm soát những con đường buôn bán cùng những điều kiện kinh tế và sinh thái của mình đã cho phép ChamPa trở nên hùng mạnh sau thế kỷ 13 hoặc 14. Tuy nhiên, những hình ảnh như vậy, ngay cả vào lúc đẹp nhất, cũng chỉ đúng ở nét chung nhất. Cho đến nay, những hình ảnh này vẫn chưa được xác nhận một cách thoả đáng qua những kiểm chứng tương đối đầy đủ những tài liệu cổ của Trung Quốc. Đúng hơn là, chỉ một số lượng không nhiều lắm những tài liệu trên là đ• được “triệt để khai thác” mà lại được khai thác chủ yếu bởi không phải những chuyên gia về văn bản cổ Trung Quốc và chỉ với mục đích suy xét thôi. Hơn thế nữa, từ những năm 1970, khi mà việc nghiên cứu các thể chế cổ ở Đông Nam á được thúc đẩy mạnh thì không như Srivijaya và Melaka, lịch sử ChamPa trước thế kỷ XV chỉ thu hút một số rất ít các nhà sử học (như giáo sư Trần Quốc Vượng và một số học giả Việt Nam khác)…