MỞ ĐẦU

1. Lý do chọn đề tài

Trong thời đại bùng nổ thông tin hiện nay, báo chí là phương tiện thông tin đại chúng nhanh nhất, hiệu quả nhất, có nhiều công chúng nhất. Báo chí tác động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống, là động lực quan trọng cho sự phát triển của xã hội. Vai trò động lực này không chỉ nhắm tới khía cạnh đời sống xã hội, mà việc sử dụng từ ngữ trên báo chí còn ít nhiều chi phối tới vốn từ và cách sử dụng từ ngữ ở nhiều độc giả. Hiện nay, nhiều người vẫn đặt ra câu hỏi: Liệu từ ngữ dùng trên báo chí đã phải là chuẩn? Và chuẩn hay không chuẩn từ vựng ảnh hưởng ra sao đến khả năng truyền đạt tư tưởng và giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt ở người làm báo?

Chính những câu hỏi trên đã cuốn hút nhóm làm khoa học chúng tôi đi tìm lời giải qua đề tài này.

Đề tài: Lỗi từ vựng trong báo Tiền Phong

2. Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề từ vựng còn tồn tại trên báo chí hiện nay. Đối tượng cụ thể là những bài báo chứa từ, ngữ chưa hợp chuẩn, chưa được cộng đồng sử dụng tiếng Việt hiện nay thống nhất chấp nhận.

3. Nhiệm vụ

- Về mặt lý thuyết

Tiểu luận này nhằm làm rõ các vấn đề về từ vựng hiện còn tồn tại và chưa thống nhất trên báo chí. Do đó, tiểu luận cần bám sát vào lý thuyết chuẩn ngôn ngữ, đồng thời đặt ra cho mình nhiệm vụ bổ sung, đóng góp vào lý luận xây dựng chuẩn ngôn ngữ.

- Về mặt thực tiễn

Khảo sát các lỗi và hiện tượng chưa thống nhất trong cách sử dụng từ ngữ trên một tờ báo để chỉ ra tại sao một số bài báo còn gây khó hiểu, khó chịu cho độc giả. Từ đó, chúng tôi bước đầu đưa ra các giải pháp thực tiễn để khắc phục tình trạng trên.

4. Lịch sử nghiên cứu

Vấn đề chuẩn ngôn ngữ nói chung và chuẩn từ vựng nói riêng đã trở thành đối tượng nghiên cứu của nhiều người.

Về mặt lý luận:

- Có các công trình nghiên cứu về chuẩn ngôn ngữ và chuẩn từ vựng khái quát như: Từ vựng học, tiếng Việt thực hành.

- Công trình nghiên cứu về chuẩn ngôn từ và lỗi sai trên báo chí như: Viết báo như thế nào của Đức Dũng, Ngôn ngữ báo chí của Hoàng Anh.

Áp dụng lý thuyết vào các nghiên cứu khoa học cụ thể, chúng tôi được biết tới công trình: Khảo sát cách sử dụng từ ngữ lệch chuẩn trên báo Hoa học trò, khảo sát lỗi sai từ trên Báo Hà Nội mới.

Song, coi các vấn đề từ vựng trên báo chí như đối tượng trung tâm thì chúng tôi chưa biết tới tác phẩm, công trình nào. Vì thế, bài tiểu luận này, trên cơ sở những công trình đã được công bố và quan điểm chủ quan, chúng tôi sẽ đi vào làm nổi bật các lỗi sai về từ trên báo in.

5. Phạm vi tư liệu và phạm vi đề tài

Phạm vi đề tài: khảo sát các lỗi sai, các hiện tượng chưa thống nhất về từ, ngữ trên báo in.

Phạm vi tư liệu: Chúng tôi sẽ đi vào khảo sát một vài số của báo “Tiền phong”. Cụ thể: tư liệu khảo sát trên các số: 281, 283.

6. Phương pháp nghiên cứu

Các phương pháp cơ bản mà chúng tôi sử dụng trong báo cáo khoa học này là:

- Phương pháp thống kê

- Phương pháp phân tích, miêu tả.

- Phương pháp so sánh

Phương pháp thống kê được sử dụng để thu thập tư liệu. Phương pháp phân tích sử dụng để phân tích tư liêu, xếp tư liệu vào những loại cụ thể. Sau đó chúng tôi sử dụng phương pháp so sánh để tìm ra những điểm khác biệt và mối tương quan giữa các kiểu lỗi đã tìm được