A. đặt vấn đề

              Trong lịch sử phát triển của mọi quốc gia việc giải phóng mặt bằng để xây dựng các công trình phục vụ lợi Ých quốc gia, lợi Ých công cộng là việc làm không thể tránh khỏi. Nhịp độ phát triển càng lớn thì nhu cầu giải phóng mặt bằng càng cao và trở thành thách thức lớn đối với sự thành công không chỉ trong lĩnh vực kinh tế mà cả trong lĩnh vực chính trị, xã hội trên phạm vi quốc gia. Vấn đề giải phóng mặt bằng trở thành điều kiện tiên quyết của sự phát triển, nó đòi hỏi phải có sù quan tâm đúng mức và giải quyết triệt để. Đó là nội dung không thể né tránh của sự phát triển, là yếu tố quyết định sự tiến bộ và thành công của sự phát triển. Tuy nhiên để công tác giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất phục vụ mục đích an ninh, quốc phòng, lợi Ých công cộng, lợi Ých quốc gia được thành công thì việc đền bù thiệt hại cần phải đảm bảo được lợi Ých của những người dân phải di chuyển chỗ ở. Họ phải có chỗ ở ổn định, có điều kiện sống hay tiện nghi cao hơn nơi cũ và chắc chắn phải tốt hơn nơi cũ về mọi mặt.

              Không nằm ngoài quy luật của sự phát triển, Việt Nam với đặc thù là một nước đang phát triển, trong điều kiện hiện nay chúng ta đang tiến hành công cuộc công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, nhu cầu về xây dựng các công trình phục vụ mục đích an ninh quốc phòng, lợi Ých quốc gia, lợi Ých công cộng ngày càng gia tăng. Vì vậy việc giải phóng mặt bằng, thu hồi đất đang diễn ra ở mọi nơi, song đã gặp phải nhiều khó khăn vướng mắc, trong đó ách tắc nhiều nhất là công tác đền bù thiệt hại, tái định cư.

Chính sách đền bù tái định cư qua các chặng đường phát triển đã có những tiến bộ, đặc biệt là Nghị định 22/ NĐ-CP đã giải quyết được phần nào những vấn đề thực tiễn công tác đền bù giải phóng mặt bằng đặt ra song nã còn nhiều điều chưa thật phù hợp đã làm ảnh hưởng đến tiến độ và thời gian thi công công trình, gây thiệt hại nhiều cho Nhà nước. Trước tình