Đặt vấn đề

Khối u buồng trứng là bệnh lý thường gặp trong sản phụ khoa chỉ đứng sau u vó, u cổ tử cung và u thân tử cung. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi nhưng thường gặp hơn ở phụ nữ trong độ tuổi hoạt động sinh sản [ 5 ]. Bệnh tiến triển lặng lẽ trong thời gian dài có thể gây biến chứng ảnh hưởng đến khả năng sinh đẻ của người phụ nữ. Chẩn đoán khối u buồng trứng thường không khó và xử trí kịp thời thì không gây biến cố, nhưng nếu không chẩn đoán đúng và xử trí kịp thời thì có thể gây biến cố nghiêm trọng, nhất là với những khối u buồng trứng ở phụ nữ có thai, vì đây không đơn thuần chỉ là giải quyết khối u mà còn đảm bảo an toàn cho sù phát triển của thai nhi.

Khối u buồng trứng trong thời kỳ thai nghén là những khối u thuộc về mô buồng trứng, thường không có dấu hiệu lâm sàng điển hình. Bệnh nhân có thể tự sờ thấy khi khối u đã phát triển to hoặc vô tình phát hiện ra khi đi kiểm tra sức khoẻ, khám phụ khoa, khám thai định kỳ hoặc siêu âm ổ bụng vô tình phát hiện ra. Nhiều khi bệnh nhân chỉ phát hiện ra bệnh khi có biến chứng của u như xoắn, chảy máu, hoại tử….

Ở phụ nữ có thai, mối liên quan giữa khối u và thai nghén rất chặt chẽ và tác động lẫn nhau. Khối u buồng trứng thường gây sảy thai, đẻ non, gây u tiền đạo, đồng thời trong quá trình thai nghén có thể gặp những tai biến của khối u buồng trứng như xoắn, chảy máu, vỡ khối u, nhiễm trùng…[ 12]

Cho tới nay, đã có mét sè tác giả trong và ngoài nước nghiên cứu về liên quan giữa khối u buồng trứng và thai nghén nhưng các đề tài mới chỉ tập trung vào đặc điểm dịch tễ học về khối u buồng trứng ở phụ nữ có thai mà có rất Ýt nghiên cứu về hướng xử trí khối u buồng trứng ở những phụ nữ này. Tỷ lệ khối u buồng trứng kết hợp với thai nghén tại các nước dao động từ 2%-5% [24] còn ở Việt Nam dao động từ 4,33% đến 6,59% [16]. Tuy nhiên các tác giả cũng nhấn mạnh rằng khối UBT và thai nghén có thể tồn tại song song mà không cần phẫu thuật hoặc khối u có thể tự mất mà không cần xử trí. Theo kết quả nghiên cứu của John và cộng sự (năm 1993) thì 37% khối u buồng trứng và thai nghén thường tồn tại song song mà không gây biến chứng gì [31].