đặt vấn đề tổn thương mạch máu các chi trên và chi dưới do chấn thương là cấp cứu ngoại khoa rất thường gặp, trong đó tổn thương mạch chi dưới chiếm tỷ lệ cao hơn, do tư thế vận động và sinh hoạt và phần lớn bệnh nhân là những người trẻ đang ở độ tuổi lao động [2], [3],[9], [17], [26], [48]. cơ chế gây tổn thương mạch là khá nhiều và rất đa dạng, từ chấn thương đụng giập, giằng xé, xoắn vặn ở phần ngoài chi cho đến vết thương đâm xuyên do các vật sắc nhọn từ ngoài vào gây thương tổn thành mạch và từ trong ra như đầu xương gãy [2], [3], [4],[9], [20], [29], [47]. nguyên nhân chủ yếu là các tai nạn giao thông, tai nạn lao động, tai nạn sinh hoạt. các loại chấn thương này ngày càng gia tăng theo đà phát triển của xã hội công nghiệp hoá...