Cơ cấu xã hội - giai cấp là hệ thống các giai cấp, tầng lớp xã hội và các mối quan hệ giữa chúng. Đó là các mối quan hệ về sở hữu, quản lý, địa vị chính trị - xã hội,... Cơ cấu xã hội - giai cấp vừa phản ánh sự tồn tại xã hội và vừa tác động lại sự phát triển của xã hội. C. Mác đã từng nói rằng: "lịch sử tất cả các xã hội tồn tại từ trước tới nay chỉ là lịch sử đấu tranh giai cấp" và V.I. Lênin cũng nói: kết cấu xã hội và chính quyền có nhiều biến đổi, nếu không tìm hiểu những biến đổi này thì không thể tiến được một bước trong bất kỳ lĩnh vực hoạt động nào.

Trong cương lĩnh của mình Đảng Cộng sản Việt Nam liên minh công - nông là nền tảng của khối đại đoàn kết toàn dân - mà nay là liên minh công - nông - trí thức chính là cơ sở xã hội vũng chắc để thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ văn minh và đó cũng chính là thể hiện vai trò lãnh đạo của Đảng đối với dân tộc, đối với sự nghiệp xây dựng đất nước theo con đường xã hội chủ nghĩa.