Mục lục

Trang

Lời nói đầu 1

Chương I : Giới thiệu tổng quan

I.1 Giới thiệu đề tài 2

I.2 Tổng quan về tình hình nghiên cứu .3

I.3 Hiện trạng ứng dụng . 3

I.3.1 Những khó khăn trong hướng dẫn thực hành kế toán . .3

I.3.2 Hiện trạng tin học . .4

I.3.3 Mục tiêu thực hiện của đề tài .4

Chương II : Cơ sở lý thuyết

II.1 Hệ thống quản lý công nợ 5

II.1.1 Khái niệm quản lý công nợ .5

II.1.2 Khái niệm mô phỏng 5

II.1.3 Quy trình quản lý công nợ .5

II.2 Xác định yêu cầu .8

II.2.1 Yêu cầu chức năng nghiệp vụ . .8

a) Nghiệp vụ quản lý tình huống . 8

b) Các nghiệp vụ trong quy trình quản lý công nợ .9

II.2.2 Yêu cầu chức năng hệ thống 14

II.2.3 Yêu cầu phi chức năng 14

II.3 Công nghệ sử dụng . .15

II.3.1 Ngôn ngữ lập trình VB.Net 15

II.3.2 Hệ quản trị cơ sở dữ liệu SQL Developer Edition 2005 .15

II.3.3 Công nghệ Flash và ngôn ngữ lập trình Action script 2.0 . 17

Chương III : Phân tích thiết kế hệ thống

III.1 Phân tích thiết kế hệ thống ở mức quan niệm .18

III.1.1 Thành phần dữ liệu mức quan niệm 21

a) Mô tả thực thể 21

b) Mô tả mối kết hợp .28

c) Mô hình thực thể kết hợp . 34

III.1.2 Thành phần xử lý ở mức quan niệm 35

III.2 Phân tích thiết kế hệ thống ở mức logic . 40

III.2.1 Thành phần dữ liệu ở mức logic . .40

III.2.2 Ràng buộc toàn vẹn trên 1 quan hệ 42

a) Ràng buộc khóa chính .42

b) Ràng buộc miền giá trị 46

III.2.3 Ràng buộc toàn vẹn trên nhiều quan hệ .49

a) Ràng buộc tồn tại .49

b) Ràng buộc liên thuộc tính, liên quan hệ 53

III.2.4 Thành phần xử lý ở mức logic .55

III.3 Phân tích thiết kế hệ thống ở mức vật lý .60

III.3.1 Thành phần dữ liệu mức vật lý . 60

a) Mô tả các bảng 60

b) Mô tả các mối kết hợp . 65

c) Mô hình vật lý 70

III.3.2 Thành phần xử lý ở mức vật lý 71

a) Những đoạn code chính 71

b) Thành phần giao diện ở mức vật lý 86

Chương IV : Giới thiệu sản phẩm

IV.1 Các chức năng quản lý tình huống của chương trình .93

IV.2 Thực hành mô phỏng quy trình quản lý công nợ .94

IV.2.1 Giao diện của chương trình 94

IV.2.2 Các chức năng chính của chương trình .95

a) Quy trình quản lý công nợ 95

b) Chức năng nhận biết và kiểm tra việc lập báo

cáo trong khi thực hành .97

c) Các chức năng trợ giúp và hướng dẫn 97

Kết luận 98

Danh mục tài liệu tham khảo 100

Phụ Lục : Các mẫu biểu xuất hiện trong quy trình quản lý công nợ .101

1

Lời nói đầu

Nhận thức được vai trò quan trọng của công nghệ thông tin trong nền kinh tế tri

thức với nhân tố nguồn nhân lực đóng vai trò trọng tâm. Trong thời đại bùng nổ công

nghệ thông tin ngày nay, không thể đo lường hết phạm vi ứng dụng công nghệ thông

tin cũng như hiệu quả vào mọi lĩnh vực của đời sống, nhất là đối với các hoạt động

quản lý kinh doanh. Trong đó hoạt động kế toán là một nhu cầu không thể thiếu trong

bất kỳ công ty hay cơ quan nào.

Nhu cầu về nguồn nhân lực kế toán là một nhu cầu quan trọng nhưng hiện nay

cung đang vượt cầu. Chính vì thế các công ty đang tìm kiếm nguồn nhân lực chất

lượng và có nhiều kinh nghiệm. Đó chính là cái khó lớn nhất cho các sinh viên chuyên

ngành kế toán sắp ra trường, chưa có nhiều điều kiện thực tập, chưa được tiếp xúc với

môi trường làm việc thực tế. Chính vì thế họ không có nhiều kinh nghiệm để đáp ứng

được nhu cầu của các Công ty, cơ quan hiện nay. Đồng thời việc tìm kiếm một nơi để

sinh viên có thể thực tập trước khi ra trường là một vấn đề khó khăn với cả sinh viên

lẫn nhà trường. Trong khi số lượng sinh viên khá đông như bây giờ thì số lượng các

công ty, doanh nghiệp trên địa bàn và các khu vực lân cận vẫn chưa đáp ứng được vấn

đề cung cấp một nơi thực tập cho sinh viên.

Mục đích xây dựng phòng thực hành mô phỏng kế toán cũng không nằm ngoài

mục tiêu trên. Bên cạnh đó việc đào tạo được những cử nhân kinh tế chuyên ngành Kế

toán phù hợp yêu cầu của nền kinh tế thị trường, có năng lực hoạt động, giỏi về

chuyên môn, năng động sáng tạo trong công việc, được xã hội thừa nhận, thực sự là

một thách thức lớn đối với các trường đại học nói chung và Đại Học Lạc Hồng nói

riêng.

Với việc xây dựng chương trình Phòng thực hành mô phỏng kế toán và cụ thể là

quy trình quản lý công nợ sẽ góp phần giải quyết được bài toán về đào tạo và truyền

đạt kinh nghiệm làm việc thực tế cho sinh viên chuyên ngành kế toán về các hoạt động

quản lý công nợ của các công ty, doanh nghiệp. Đồng thời góp phần nâng cao trình độ

của sinh viên, giúp sinh viên không bỡ ngỡ với môi trường làm việc thực tế sau này.

2

Chương I : Giới thiệu tổng quan

I.1 Giới thiệu đề tài

Hiện nay sinh viên ngành kế toán ra trường đi làm việc thường phải mất không

dưới 6 tháng mới tiếp nhận được phần mềm kế toán đang sử dụng trong các doanh

nghiệp. Trong các trường đại học, kế toán thường chỉ được dạy bằng lý thuyết, thực

hành trên máy chỉ thực hiện vào năm cuối và trên các phần mềm ít được nâng cấp. Số

lượng sinh viên quá đông so với máy tính trang bị nên dường như không có hiệu quả.

Cụ thể tại trường Đại học Lạc Hồng, phòng thực hành máy tính với số lượng máy có

hạn, nhưng phải dạy cho hơn vài ngàn sinh viên chính quy/năm . Đó là chỉ tính mỗi

khoa kế toán. Khi đi thực tập, sinh viên có 6 tháng tiếp cận thực tế nhưng hầu hết các

doanh nghiệp đều ít cho sinh viên tìm hiểu hoạt động tài chính kế toán của công ty mà

sinh viên chỉ được giao làm những công việc không đúng với chuyên môn của mình.

Đồng thời với tình hình sinh viên khá đông như hiện nay thì việc tìm kiếm một nơi để

sinh viên thực tập là một vấn đề không đơn giản.

Việc không có nhiều cơ hội tiếp xúc với môi trường làm việc thực tế do số

lượng sinh viên chuyên ngành kế toán ngày càng nhiều mà số lượng đơn vị thực tập

dành cho sinh viên không phát triển tương xứng. Đó là một trở ngại vô cùng lớn với

sinh viên và nhà trường, để giải quyết tình trạng học của sinh viên ngành kế toán như

hiện nay cũng như tạo cho sinh viên một môi trường làm việc mà trong đó có đầy đủ

các tình huống thường thấy trong công việc, góp phần nâng cao khả năng xử lý tình

huống, áp dụng được các kiến thức đã học vào công việc cụ thể, giảm bớt sự nhàm

chán đơn điệu trong việc học, giúp cho giáo viên truyền đạt kiến thức dưới hình thức

phong phú hơn, đồng thời cũng góp phần làm giảm gánh nặng của nhà trường và

sinh viên trong việc tìm kiếm nơi thực tập. Đảm bảo sinh viên được thực tập đúng với

những gì mình đã học trong một môi trường làm việc ảo được mô phỏng sát với thực

tế. Đồng thời giúp sinh viên không còn bỡ ngỡ khi bước vào làm việc tại một Công ty

thật sự.

Bên cạnh đó công việc quản lý công nợ là một nghiệp vụ không thể thiếu trong

bất kỳ công ty hay doanh nghiệp nào. Việc nắm bắt được các công việc mà một nhân

viên kế toán công nợ phải làm là một yếu tố cần có cho bất kỳ sinh viên chuyên ngành

kế toán khi đi làm việc. Sinh viên có thể áp dụng những kiến thức về các công việc đó

để áp dụng vào thực tế, giúp sinh viên không gặp nhiều khó khăn, bỡ ngỡ khi làm việc

thực tế.

Dự án phòng thực hành mô phỏng kế toán mà cụ thể là quy trình kế toán quản

lý công nợ sẽ được xây dựng với mục tiêu chính là đem thực tế vào trường học. Đào

tạo những kỹ năng chuyên về quản lý công nợ cho sinh viên ngành kế toán. Qua đó

góp phần vào công tác đào tạo của nhà trường, đào tạo ra những sinh viên có chất

lượng cao, đáp ứng được các nhu cầu xã hội. Và cụ thể hơn sẽ trang bị cho các sinh

viên những kiến thức làm việc thực tế của một nhân viên kế toán về quản lý công nợ,

một nghiệp vụ không thể thiếu trong bất kỳ công ty nào, đảm bảo nâng cao khả năng

tìm kiếm nơi làm việc và các kỹ năng làm việc thực tế của sinh viên.

3

I.2 Tổng quan về tình hình nghiên cứu

Hiện nay các chương trình liên quan đến lĩnh vực kế toán tồn tại trên thị trường

khá nhiều, phục vụ cho nhiều mục đích khác nhau nhưng chủ yếu tập trung trong lĩnh

vực kinh doanh. Trên thị trường vẫn chưa có nhiều sản phẩm phục vụ cho mục đích

giảng dạy kế toán. Các chương trình mô phỏng các công việc kế toán hiện nay rất ít.

Có thể nói đây là một lĩnh vực khá mới mẻ nhưng mang lại hiệu quả thực tiễn khá lớn.

Góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của các trường đối với sinh viên chuyên ngành

kế toán.

Tiên phong trong việc xây dựng chương trình mô phỏng các quy trình kế toán

ứng dụng vào công tác giảng dạy có thể đề cập đến Trường Đại học Văn Lang. Trường

đã đưa vào hoạt động mô phỏng tài chính kế toán từ năm 2003 với mục đích đưa thực

tiễn vào trường học. Giúp sinh viên tiếp xúc với công việc kế toán như thật trước khi

đi thực tập tại các công ty.

Mô phỏng kế toán là một trong những môn học hiện đại nhất của Khoa Kế toán

của trường Đại học Văn Lang. Tại phòng mô phỏng, sinh viên năm cuối có thể thực

hiện tất cả các thao tác, công việc của một nhân viên kế toán, tài chính thực thụ như:

kế toán trưởng, kế toán chi phí, kế toán tổng hợp của công ty. Điều này giúp sinh

viên tích lũy kiến thức chuyên môn và kỹ năng cần thiết để tự tin vào làm việc chính

thức tại các doanh nghiệp sau khi ra trường.

Khoa tài chính - kế toán đã thiết lập phòng chuyên đề như một công ty và các

sinh viên trở thành . kế toán của công ty này. Mô hình chia sinh viên thành nhiều

nhóm, mỗi nhóm như một công ty được trang bị bốn máy tính nối mạng với nhau.

Trong đó các sinh viên đóng vai trò như nhân viên phòng kế toán: kế toán trưởng, kế

toán tổng hợp, kế toán chi tiết (tiền mặt, thanh toán .).

Tài chính - kế toán là một ngành khá nhạy cảm vì liên quan tới chứng từ sổ sách

của công ty. Chương trình mô phỏng là một hình thức kết hợp giữa lý thuyết và thực

hành để sinh viên có điều kiện tiếp xúc với thực tế và có cơ hội làm việc như thật, đáp

ứng yêu cầu học và hành. Đặc biệt, với mô hình này sinh viên thật sự được tiếp xúc

với những chứng từ mới và được các kế toán trưởng, các chuyên gia - được mời từ các

doanh nghiệp - trực tiếp hướng dẫn.

Với những lợi ích mà việc đưa vào sử dụng phòng thực hành mô phỏng kế toán

cho các sinh viên đem lại càng minh chứng tầm quan trọng của việc xây dựng chương

trình. Qua đó chúng tôi cần phải cố gắng thật nhiều để chương trình có thể hoàn thiện

và đưa vào sử dụng , góp phần giải quyết phần nào bài toán về đào tạo nguồn nhân lực

của nhà trường.

I.3 Hiện trạng ứng dụng

I.3.1 Những khó khăn trong hướng dẫn thực hành kế toán

Hiện nay do vẫn chưa có một chương trình nào giúp sinh viên thực hành được

những công việc của kế toán như thực tế cho nên những sinh viên ngành kế toán hầu

hết đều thiếu kinh nghiệm làm việc thực tiễn. Trên nhà trường các sinh viên chỉ được

thực hành các phần mềm kế toán phổ biến, đó là các công việc dường như đã đi vào

4

chi tiết quá sâu, sinh viên không thể hình dung một cách tổng quát các công việc mà

nhân viên kế toán phải làm gì ngoài việc chỉ biết định khoản hay tính toán sổ sách.

Thậm chí sinh viên không phân biệt được công việc nào làm trước, công việc nào làm

sau hay muốn lập báo cáo này phải lấy dữ liệu ở đâu.

Chính vì những điều đó khi vào các doanh nghiệp, công ty thật sự không ít sinh

viên cảm thấy bỡ ngỡ trước những công việc được giao. Các doanh nghiệp thường

phải tốn khá nhiều thời gian để đào tạo lại các nghiệp vụ chính cho sinh viên. Thêm

vào đó thời gian thực tập của sinh viên kéo dài nhưng không mang lại hiệu quả, bởi

trên thực tế rất nhiều sinh viên khi đi thưc tập không được giao những công việc liên

quan đến chuyên ngành. Những bài báo cáo thực tập nhiều khi chỉ là sự sao chép của

những thế hệ khác nhau, thiếu sự tìm tòi, sáng tạo.

Sinh viên chưa nắm được các công việc của kế toán, cụ thể là kế toán quản lý

công nợ như thế nào, gồm các chứng từ, sổ sách hay biểu mẫu nào. Thời điểm phải

làm các báo cáo, trình tự lập các báo cáo, sinh viên chưa được tiếp xúc nhiều với các

loại chứng từ và cách thức lập báo cáo. Tất cả những gì sinh viên được học trên ghế

nhà trường là các công việc định khoản và các lý thuyết về kế toán được truyền đạt

chưa được sinh động, rất khó để cho sinh viên hình dung cụ thể những công việc đó

như thế nào. Việc tạo ra một chương trình giải quyết các vấn đề trên là một giải pháp

thiết thực với tình trạng hiện nay.

I.3.2 Hiện trạng tin học

Chương trình mô phỏng quy trình kế toán công nợ chạy trên nền .Net

Framework 2.0 . Chương trình sử dụng hệ quản trị cơ sở dữ liệu SQL server 2005 và

Flash 8 trở lên.Với điều kiện như vậy thì chương trình hoàn toàn có thể được cài đặt và

chạy tốt tại các hệ thống phòng máy có cấu hình tương đối .

Theo khảo sát thì với cấu hình hiện tại thì tất cả các phòng máy của Trường Đại

Học Lạc Hồng - Nơi áp dụng chương trình vào việc thực hành - hoàn toàn có thể đáp

ứng được yêu cầu hệ thống của chương trình.

I.3.3 Mục tiêu thực hiện của đề tài

Dự án phòng thực hành mô phỏng kế toán mà cụ thể là quy trình kế toán quản

lý công nợ sẽ được xây dựng với các mục tiêu sau :

· Xây dựng một phần mềm mô phỏng đầy đủ các bước trong quy trình kế toán

công nợ .

· Giúp sinh viên kế toán hiểu rõ về các bước trong quy trình quản lý công nợ,

biết cách nhận biết các chứng từ và có khả năng lập được các báo cáo xuất

hiện trong quy trình.

· Đánh giá được khả năng của sinh viên trong quá trình thực hành.

· Áp dụng phần mềm mô phỏng này vào công tác giảng dạy và kiểm tr