Trốn thuế không chỉ là vấn đề hạn chế trong một số ít quốc gia kém phát triển. Một khảo sát gần đây của Richupan (1984a) nghiên cứu về vấn đề trốn thuế tại một số nước đang phát triển cho thấy tình trạng chỉ thu được một nửa hay ít hơn số thuế thu nhập tiềm năng không phải là tình trạng cá biệt (đọc thêm trong tài liệu của Richupan, 1984; Acharya và các cộng sự, 1986; Bahl và Murray, 1985; Virmani, 1987. Có thể tìm đọc một nghiên cứu điều tra trước đó trong tài liệu của Herschel, 1978.). tình trạng đối với thuế gián thu (Rao và Pradahan, 1985; Viện Chính sách và Tài chính công, 1986; Bird, 1985) hay thuế tài sản (Bahl và Linn, sắp xuất bản) cũng không khá hơn. Bất kỳ nơi nào có thuế, nơi ấy có tình trạng trốn thuế.

Phải làm gì trước vấn đề này? Các chương kế tiếp sẽ cho thấy rằng ít nhất về nguyên tắc, đối với thuế thu nhập có thể có rất nhiều việc phải thực hiện. Trước hết, những người đóng thuế phải được định vị, hay đăng ký. Tại nhiều nước, người ta đã nghe nhiều vấn đề vấn đề có vô số những người giàu có – các nhà buôn, các nhà chuyên môn v.v… - lại hoàn toàn nằm ngoài phạm vi quản lý của thuế thu nhập. Tình trạng này là có thật, như các điều tra nghiên cứu tại một số quốc gia cho thấy (ví dụ, nghiên cứu của Bahl và Murrray, 1986). Vì thế, những chiến dịch mở rộng danh sách đóng thuế thường được đề xướng, như trong chương tiếp theo. Mặt khác, các nghiên cứu còn cho thấy rằng vấn đề trốn thuế của những người hoàn toàn không được hệ thống thuế biết đến thì ít hơn so với những người nằm trong hệ thống thuế nhưng lại kê khai thu nhập một cách nhạo báng (Musgrrave, 1981). Trong trường hợp này, biện pháp chế ngự không phải là tiếp tục bổ sung thêm tên tuổi vào danh sách đóng thuế, mà đúng hơn là phải ra sức cải thiện sự tuân thủ thuế của những người hiện đang là người đóng thuế danh nghĩa.