i. đặt vấn đề glôcôm là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù vĩnh viễn ở nước ta cũng như trên thế giới. trong bệnh lý glôcôm, tăng nhãn áp (na) là yếu tố quan trọng gây ra những tổn thương thực thể tại mắt dẫn đến mất chức năng thị giác không hồi phục [19]. năm 1968, cairns j.e đề xuất phương pháp phẫu thuật cắt bè củng giác mạc (cgm) điều trị glôcôm [3]. để phát huy được ưu điểm điều chỉnh na tốt hơn ở giai đoạn sớm sau phẫu thuật và hạn chế được biến chứng xẹp tiền phòng sau mổ glôcôm một số tác giả đã cải tiến kỹ thuật khâu vạt củng mạc bằng mũi chỉ rút [11],[17]. ở nước ta, đã có một vài báo cáo về kỹ thuật khâu chỉ rút như nghiên cứu của nguyễn cường nam, diệp hữu thắng năm 1997 [1], tuy nhiên các báo cáo này...