CHUYÊN ĐỀ: CÁC PHƯƠNG PHÁP CHẨN ĐOÁN

LOÃNG XƯƠNG

I.ĐẶT VẤN ĐỀ

Các triệu chứng của loãng xương thường biểu hiện âm thầm, chỉ khi trọng lượng xương mất đi 30 – 40% mới có biều hiện trên lâm sàng nh­: đau dọc các xương dài, đau cột sống, gù vẹo cột sống, gãy xương... Việc chẩn đoán sớm tình trạng loãng xương không thể chỉ dựa vào các triệu chứng lâm sàng và các dấu hiệu X quang thông thường. Để chẩn đoán bệnh loãng xương có nhiều phương pháp được sử dụng bao gồm: chụp X – quang quy ước, hình thái tổ chức học, phương pháp hoá học, đồng vị phóng xạ, các phương pháp đo mật độ khoáng của xương. Mỗi phương pháp đều có ưu thế riêng trong đó phương pháp đo tỷ trọng khoáng bằng hấp thụ tia X năng lượng kép được cho là phương pháp có độ chính xác cao để đo mật độ chất khoáng trong xương ( BMD ) ở cẳng tay, gót chân, cổ xương đùi, cột sống thắt lưng. Trong chuyên đề này chúng tôi muốn trình bày sâu về từng phương pháp chẩn đoán loãng xương.

II.  CHẨN ĐOÁN LOÃNG XƯƠNG BẰNG XQUANG QUY ƯỚC

Phương pháp chụp Xquang lần đầu tiên được tìm ra nhờ Wilhelm Conrad Roengen vào năm 1895. từ đó đến nay Xquang đã đóng vai trò quan trọng trong việc chẩn đoán và theo dõi loãng xương.

Loãng xương được đặc trưng bởi tình trạng giảm các bè xương và sù thay đổi cầu trúc của xương. Để đánh giá loãng xương trên phim Xquang người ta thường tập trung vào những vùng xương có nhiều xương xốp như cổ xương đùi, cột sống, xương bàn tay...Biểu hiện của loãng xương trên phim Xquang là sự tăng thấu quang của xương. Trên tất cả các xương đều thấy trong sáng hơn bình thường, ở mức độ nhẹ còn thấy được cấu trúc các bè xương là những hình vân dọc hoặc chéo. Mức độ loãng xương nặng cấu trúc bè mất, xương trong như thủy tinh, phần vỏ ngoài của đốt sống có thể đậm hơn tạo hên hình ảnh đốt sống bị đóng khung [3]. Có thể thấy được những hình