Hiện nay, xu hướng quốc tế hoá đời sống kinh tế đang diễn ra sâu rộng và cuộc cách mạng khoa học công nghệ hiện đại đang tạo ra sự thay đổi vượt bậc trong cơ sở vật chất của nền kinh tế thế giới. Trong đó, phân công lao động quốc tế có nhiều bước chuyển biến mới với một phạm vi rộng hơn, tốc độ nhanh hơn và chuyển từ chiều rộng sang chiều sâu. Điều này có nghĩa là các quan hệ kinh tế quốc tế cũng mang nội dung toàn diện hơn, phức tạp và ở cấp độ cao hơn. Cùng với xu hướng này là sự hình thành nên sức liên kết kinh tế quốc tế như các khối EU, APEC, ASEAN,... Với các hình thức liên kết như - khu vực mậu dịch tự do (FTA), liên minh thuế quan, thị trường chung. Việc liên kết kinh tế quốc tế đem lại nhiều lợi ích cho các nước tham gia song nếu một nước thành viên có trình độ phát triển thấp sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Việt Nam là một quốc gia còn hạn chế về kết quả phát triển kinh tế. Trong tiến trình tham gia vào các liên kết kinh tế như gia nhập AFTA (khu vực mậu dịch tự do các nước ASEAN), Việt Nam cần phải có nhiều cố gắn để cải thiện vị thế của mình nếu không muốn gặp khó khăn và chịu nhiều thiệt thòi. Muốn vậy, Việt Nam cần phải tạo điều kiện khuyến khích việc chuyển giao kỹ thuật, đổi mới công nghệ, tạo ra cơ cấu sản xuất mới phù hợp với việc tham gia các liên kết kinh tế quốc tế mới! Rõ ràng là nhiệm vụ này chỉ có thể hoàn thành khi có sự trợ giúp đắc lực của đầu tư trực tiếp nước ngoài.

Từ những phân tích trên đây có thể thấy rằng đầu tư trực tiếp nước ngoài là một đầu mối rất quan trọng để tháo gỡ các khó khăn mà Việt Nam đang gặp phải. Vì vậy, nghiên cứu về đầu tư trực tiếp nước ngoài là một nhiệm vụ cần thiết hơn bao giờ hết.

Đề tài này mang tên “Đầu tư trực tiếp nước ngoài tại khu vực kinh tế động lực miền Bắc - Thực trạng và phương hướng phát triển”, chỉ tập trung đi vào nghiên cứu tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Khu vực kinh tế này tuy ra đời muộn và kém phát triển hơn tam giác kinh tế TP. Hồ Chí Minh - Đồng Nai - Bà Rịa Vũng Tàu song lại có một vị trí hết sức quan trọng đòi hỏi cần được đầu tư nghiên cứu một cách thích đáng.

Vùng kinh tế động lực miền Bắc có diện tích tự nhiên của ba cực thuộc tam giác tăng trưởng là 8.562 km2, số dân 5,7 triệu người chiếm tỉ lệ 2,52% diện tích và 6,5% dân số cả nước. Đây là vùng kinh tế còn nhiều tiềm năng chưa được khai thác nên rất cần có đầu tư trực tiếp nước ngoài để thúc đẩy sản xuất phát triển, tận dụng được mọi thế mạnh. Tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh phát triển là điều kiện tiên quyết để kinh tế cả nước đi lên. Lý do là vì các tỉnh phía Bắc cần phải có một chỗ dựa đáng tin cậy và chỉ khi Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh vững mạnh thì mới có thể giúp đỡ cho các tỉnh lân cận cùng đi lên. Xét theo khía cạnh vùng là như vậy, còn xét theo khía cạnh toàn quốc thì vùng kinh tế động lực miền Bắc cũng giữ một vai trò rất quan trọng vì miền Nam và miền Bắc nếu cùng phát triển thì sẽ có thể thay nhau trợ giúp cho kinh tế miền Trung còn quá nhiều khó khăn.

Tuy giữ một vai trò quan trọng như vậy song kinh tế miền Bắc còn chưa phát triển đủ mức để có thể hoàn thành nhiệm vụ của nó. Tiềm năng của vùng kinh tế này đang cần có sự tham gia của đầu tư trực tiếp nước ngoài nhằm khai thác và sử dụng một cách có hiệu quả. Để biết rõ về tình hình đầu tư trực tiếp nước ngoài tại tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh cần xem xét kỹ về thực trạng đầu tư trên các khía cạnh: số liệu đầu tư, thu hút vốn đầu tư, sử dụng vốn đầu tư,...

Với điều kiện thời gian và tài chính có nhiều hạn chế, đề tài này chỉ có thể sử dụng phương pháp thu thập và phân tích tài liệu để nghiên cứu. Từ những số liệu có được về tình hình đầu tư, các yếu tố ảnh hưởng đến đầu tư trực tiếp nước ngoài tại vùng kinh tế động lực miền Bắc cùng các số liệu khác tham khảo từ các nước trong khu vực, đề tài này sẽ đi vào phân tích để tìm ra các vấn đề còn tồn tại, các giải pháp và phương hướng phát triển cho đầu tư trực tiếp nước ngoài của tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.

Kết cấu của đề tài:

I-/ Lý luận chung.

II-/ Thực trạng đầu tư ở khu vực kinh tế động lực miền Bắc

III-/Kinh nghiệm thu hút và sử dụng vốn đầu tư nước ngoài vào các nước trên thế giới (Malaysia, Indonesia, Philippines, Thái Lan, Trung

IV./ Những giải pháp cấp bách trước mắt nhằm thu hút có hiệu quả đầu tư trực tiếp nước ngoài.