bài viết đầu thế kỷ xx, dân tộc việt nam bị đè nén dưới ách thống trị của đế quốc và phong kiến, dân tộc không có độc lập, nhân dân không có tự do, cuộc sống vô cùng lầm than. người thanh niên nguyễn tất thành, với lòng yêu nước thương dân, với nhãn quan chính trị sắc sảo đã nhận thấy không thể cứu nước và giải phóng dân tộc theo cách cũ, như phong trào cần vương - đại biểu cho hệ tư tưởng của giai cấp phong kiến, phong trào nông dân yên thế mà thực chất cũng theo khuynh hướng tư tưởng phong kiến; cũng không thể theo con đường của cụ phan bội châu, phan chu trinh - đại biểu cho khuynh hướng tư tưởng tư sản dân tộc. với quyết tâm ra đi để tìm con đường cứu nước, cứu dân, sau gần mười năm qua nhiều châu lục, tìm hiểu chủ nghĩa...