LỜI MỞ ĐẦU

Nâng cao chất lượng thẩm tra, đảm bảo thực quyền của Hội đồng nhân dân các cấp trong các quy định về kinh tế, ngân sách đang là đòi hỏi bức thiết đối với các cơ quan quyền lực Nhà nước ở địa phương. Việc tăng cường quản lý tài chính, ngân sách nói chung và quản lý ngân sách địa phương nói riêng là nội dung quan trọng, mang tính chất đột phá trong cải cách hành chính, là điều kiện đảm bảo việc quản lý, sử dụng ngân sách Nhà nước tuân thủ đúng các quy định của pháp luật ở Việt Nam ta hiện nay. Buông lỏng công tác quản lý tài chính – ngân sách sẽ gây tác động xấu đến việc duy trì hiệu lực và hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính công. Vì vậy, công tác quản lý tài chính – ngân sách Nhà nước trong đó có ngân sách địa phương là vấn đề quan trọng.

Theo khoản 1 Điều 4 Luật Ngân sách nhà nước năm 2002 thì “Ngõn sách nàh nước gồm ngân sách trung ương và ngân sách địa phương”. Trong đó, ngân sách địa phương gồm ngân sách tỉnh, ngân sách huyện và ngân sách xã. Trong hệ thống ngân sách này, pháp luật trao cho Quốc hội quyền quyết định nhiệm vụ thu, chi cho ngân sách trung ương và ngân sách cấp tỉnh, đồng thời cho phép Hội đồng nhân dân cấp tỉnhcó quyền lập dự toán, quyết định thu – chi đối với ngân sách cấp huyện và xã thuộc địa bàn tỉnh đó quản lý trên cơ sở tuân thủ các nguyên tắc pháp lý nhất định và bảo đảm các yêu cầu mà pháp luật đặt ra. Như vậy, mỗi cấp ngân sách đều được phân giao nguồn thu và nhiệm vụ chi cụ thể bởi các cơ quan quyền lực nhà nước. Việc trao quyền cho Hội đồng nhân dân các cấp phân giao nguồn thu và nhiệm vụ chi cho các cấp ngân sách địa phương cho thấy ở một mức độ nhất định, cấp ngân sách địa phương đã có sự độc lập, tự chủ trong tổ chức, điều hành ngân sách địa phương mình. Tuy nhiên, sự độc lập, tự chủ đó không được vượt quá những giới hạn của pháp luật.

Theo điều 1 Luật tổ chức Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân 2003 thì Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí,