1 đặt vấn đề xơ gan là bệnh thường gặp ở việt nam và các nước trên thế giới, chiếm hàng đầu trong các bệnh lý về gan mật (khoảng 19%) [9] . xơ gan do nhiều nguyên nhân gây nên như viêm gan virus, rượu, các bệnh lý về đường mật như sỏi mật, viêm xơ hóa đường mật, viêm gan tự miễn. tuy nhiên chưa có một số liệu chính xác về tỷ lệ bệnh nhân xơ gan vì bệnh thường biểu hiện một cách thầm lặng và ở nước ta bệnh thường phát hiện khi có các biến chứng. theo anand bs, khoảng gần 30% đến 40% các trường hợp xơ gan phát hiện được khi mổ tử thi [14]. tỷ lệ tử vong do xơ gan cũng rất cao, tại mỹ cứ 100.000 dân có 12 đến 15 người chết vì xơ gan [14] . ở nước ta tỷ lệ bệnh nhân xơ gan tử vong...